Bạn đã bao giờ tự hỏi tại sao chúng ta lại nằm mơ chưa? Tiến sĩ Rosalind Cartwright, làm việc tại Tổ chức Nghiên cứu Giấc ngủ Hoa Kỳ (National Sleep Foundation) cho rằng giấc mơ là cách bộ não “gom lại những kí ức, những vấn đề cần giải quyết và cảm xúc. Bởi vậy, giấc mơ rất cần thiết cho cảm xúc của chúng ta.”
Giấc mơ có chức năng quan trọng và cần thiết để giúp ích cho trí nhớ, sức khỏe tinh thần của con người, bên cạnh đó giấc mơ cũng chỉ ra nhiều vấn đề sức khỏe đáng chú ý khác. Từ những cơn ác mộng đến tần suất nằm mơ, chúng ta có thể biết được nhiều điều vô cùng bổ ích. Dưới đây là một vài dấu hiệu có thể chỉ ra điều gì đó nghiêm trọng đang xảy ra với sức khỏe của bạn.
Ác mộng có thể là một dấu hiệu báo động
Không gì tệ hơn là thức dậy với mồ hôi trán lạnh toát, tim đập thình thịch và dây thần kinh rung lên sợ hãi từ một cơn ác mộng. Mặc dù ác mộng theo thời gian thường không có gì đáng lo ngại, nhưng thường xuyên gặp ác mộng thì sức khỏe bạn đang có vấn đề. Một nghiên cứu cho thấy ác mộng có thể liên quan đến bệnh tim, với nhịp tim không đều sẽ làm tăng nguy cơ bạn gặp ác mộng hơn. Điều này là do bệnh tim sẽ khiến lượng oxy lên não bạn giảm đi, từ đó gây ra ác mộng.
Một nguyên nhân khác có thể là chứng tạm ngừng hô hấp khi ngủ, một tình trạng mãn tính xảy ra khi bạn ngừng thở hoặc thở nông trong khi ngủ. Những lần tạm dừng này có thể gây rắc rối với giai đoạn ngủ mơ do thiếu oxy. “Bệnh nhân sẽ có những giấc mơ kinh khủng về việc bị đuối nước hoặc nghẹt thở khi họ không thể hô hấp lúc ngủ”, Bác sĩ William Kohler, Giám đốc y tế của Viện Giấc ngủ Florida, nói với tờ Huffington Post.
Không ai muốn tiếp tục có những giấc mơ xấu cả nên n
ếu gặp ác mộng, bạn cần biết một số nguyên nhân có thể gây ra chúng.
Tần suất nằm mơ có thể chỉ ra một số vấn đề
Hầu hết mọi người có khoảng 4 đến 6 giấc mơ mỗi đêm, nhưng không nhớ được hết tất cả. Điều thú vị là chúng ta thường chỉ nhớ mỗi giấc mơ ngay lúc chúng ta vừa tỉnh dậy mà thôi, dù nó còn dang dở hay mới kết thúc. Rối loạn tâm lý như lo lắng và trầm cảm có thể là một nguyên nhân làm tăng tần suất giấc mơ. Sự rối loạn này có thể khiến bạn thức dậy thường xuyên hơn trong giai đoạn ngủ mơ, vì vậy bạn nhớ nhiều hơn về chúng. Nếu quan tâm, bạn có thể thử giữ một cuốn nhật ký cạnh giường và ghi lại tần suất nằm mơ của bạn. Dù bạn có thể nghĩ rằng mình không bị rối loạn tâm lý, nhưng tần suất nằm mơ có thể nói điều ngược lại.
Các nguyên nhân khác có thể bao gồm việc cơ thể quá nóng hoặc quá lạnh trong đêm, do bệnh đau mạn tính hoặc việc ngừng uống thuốc chống trầm cảm. Ngay cả hóc-môn cũng có thể có tác động đến số lượng giấc mơ bạn có và nhớ được.
Những giấc mơ sống động hoặc kỳ lạ luôn ám ảnh bên bạn
Những giấc mơ sống động có thể phát sinh vì nhiều lý do. Chúng có thể cho thấy bạn đang mắc một số bệnh trạng nhất định, có thể bao gồm chứng rối loạn thoái hóa thần kinh như bệnh Parkinson. Ngoài ra cũng có những lý do khác, ít đáng sợ hơn cho những giấc mơ kỳ lạ của bạn, vì vậy đừng vội kết luận quá nhanh.
Điều này có thể làm bạn ngạc nhiên, nhưng giấc mơ kỳ lạ cũng có thể là triệu chứng của một loại bệnh nhiễm trùng. “Bất kỳ sự nhiễm trùng nào cũng kéo dài thời gian ngủ sâu (giai đoạn 3 chu kỳ giấc ngủ), điều này làm trì hoãn sự bắt đầu vào trạng thái ngủ mơ (giai đoạn cuối chu kỳ giấc ngủ), và khi trạng thái này xảy ra muộn, giấc mơ có thể xâm nhập vào ý thức. Điều này dẫn đến những giấc mơ sống động và ảo giác kỳ lạ,” Tiến sĩ Patrick McNamara, một nhà thần kinh học từ Đại học Y Boston, nói với tờ International Business Times (Thời báo Kinh doanh quốc tế).
Rượu cũng có thể khiến bạn gặp nhiều giấc mơ sống động và ám ảnh trí nhớ. Điều này là do sự tỉnh rượu vào buổi sáng, ảnh hưởng đến các chất hóa học trong não bạn và gây ra những giấc mơ kỳ lạ và đôi khi đáng sợ.
“Giống như rượu, các loại thuốc như thuốc chống trầm cảm cũng có thể gây ra những giấc mơ sống động”, Tiến sĩ Patrick McNamara cho biết. Theo ý kiến của Deirdre Barrett, Tiến sĩ, Giáo sư lâm sàng về tâm thần học tại Đại học Y Harvard ở Boston và là tác giả của cuốn sách The Committee of Sleep (Ủy ban về giấc ngủ): “Các loại thuốc trên đã được chứng minh là làm cho giai đoạn ngủ mơ của bệnh nhân bùng nổ dữ dội hơn và tác dụng phụ là khiến họ gặp nhiều ác mộng hơn.” Nếu thuốc của bạn đang ảnh hưởng tới giấc ngủ và giấc mơ, hãy thảo luận với bác sĩ, có lẽ đã đến lúc chuyển thuốc.
Những giấc mơ đánh thức bạn dậy sớm
Tôi có xu hướng là một người dậy sớm, thức dậy hầu hết các ngày trước khi báo thức kêu. Tuy nhiên, Giáo sư Jim Horne, chuyên gia về giấc ngủ từ Đại học Loughborough nói rằng những giấc mơ đánh thức bạn sớm có thể là dấu hiệu cảnh báo cho chứng rối loạn tâm lý như lo lắng hoặc trầm cảm. Các bác sĩ đã lưu ý rằng những người bị trầm cảm hoặc lo lắng bước vào giai đoạn ngủ mơ sớm hơn nhiều vào ban đêm, vì vậy họ nằm mơ và thức dậy sớm hơn.
Giáo sư cho biết một lý do khác để thức dậy sớm hơn bình thường có thể là do trào ngược axit – hay còn gọi là chứng ợ nóng – đặc biệt là sau khi ăn quá no hoặc ăn nhiều chất béo vào đêm hôm trước. Nếu do bạn ăn nhiều chất béo, bạn nên cân nhắc việc ăn nhẹ vào buổi tối để đảm bảo giấc ngủ ngon và có những giấc mơ dễ chịu.
Khi bạn mơ thấy mình bị tấn công
Cá nhân tôi không thể nhớ mình từng có giấc mơ bị tấn công và tôi không nghĩ mình muốn bắt đầu có chúng. Giống như những cơn ác mộng khác, những giấc mơ tấn công có thể chỉ ra chứng rối loạn thoái hóa thần kinh như Alzheimer hay Parkinson.
Ở góc độ tâm lý, giấc mơ bị tấn công cũng có thể cho thấy cảm giác mất kiểm soát trong một số khía cạnh của cuộc sống của chúng ta.
“Ngay cả khi bạn cảm thấy mình hoàn toàn kiểm soát cuộc sống của mình, bạn vẫn có thể có một giấc mơ bị tấn công, bởi vì sâu thẳm trong tiềm thức, bạn có thể đang gồng mình để kiểm soát mọi thứ và sợ những bất ổn sẽ xảy ra nếu bạn mất kiểm soát”, theo bà Amy Campion, nhà sáng lập website The Dream Well. “Giấc mơ bị tấn công thường không phải là việc làm tổn thương chính chúng ta hoặc người khác, mà có thể là về xung đột chưa được giải quyết trong tiềm thức của chúng ta.” Mặc dù những giấc mơ này thật khó chịu, nhưng chúng có thể giúp bạn giải quyết những nỗi sợ hãi trong thâm tâm hoặc sự thiếu kiểm soát mà bạn có thể cảm nhận được.
Những giấc mơ về tình dục có thể cho thấy bạn đang sáng tạo hơn
Đã đến lúc chuyển sang những giấc mơ dễ chịu. Đây là một điều làm tôi ngạc nhiên. Các nhà khoa học đang nhận thấy những giấc mơ về tình dục có thể cho thấy sự đột biến trong sáng tạo. Thật thú vị vì mọi người ở mọi lứa tuổi đều có giấc mơ tình ái, và chúng có xu hướng xảy ra thường xuyên hơn khi chúng ta già đi, nhà tâm lý học Ian Wallace trả lời báo Daily Mail.
“Nhiều khách hàng của tôi ở độ tuổi 60 và 70 thú nhận có những giấc mơ này”, ông Ian Wallace trả lời. “Đáng ngạc nhiên là giấc mơ không thực sự nói lên bất cứ điều gì về đời sống tình dục của họ, nhưng nó lại khiến sự sáng tạo tăng lên.” Ông lưu ý rằng khi mọi người già đi và bước vào tuổi nghỉ hưu, họ thường tiếp nhận những sở thích mới có bản chất sáng tạo, điều này có thể giải thích sự gia tăng tần suất của những giấc mơ tình dục.
Những giấc mơ xấu có thể là kết quả của một loạt các nguyên nhân
Không phải tất cả giấc mơ đều chỉ ra bạn đang gặp vấn đề với sức khỏe, vì vậy đừng vội lo lắng nếu bạn gặp ác mộng hoặc những giấc mơ kỳ lạ. Theo tạp chí Woman’s Day, mùi, âm thanh, thậm chí những gì bạn đã xem trên tivi trước khi đi ngủ có thể ảnh hưởng đến giấc mơ của bạn. Ví dụ xem một bộ phim đáng sợ trước khi ngủ có thể gây ra một cảnh tương tự như phim trong giấc mơ của bạn.
“Ngay cả vitamin cũng có thể ảnh hưởng đến giấc mơ của chúng ta”, theo Tiến sĩ Deirdre Barrett. “Vitamin B6 là nhân tố đồng bộ mà cơ thể chúng ta sử dụng để biến một số axit amin thành chất dẫn truyền thần kinh ảnh hưởng đến giấc mơ”, cô lưu ý.
Khi bạn thức dậy từ một giấc mơ đáng sợ hay kì lạ, hãy nghĩ về ngày hoặc đêm trước đó, liệu sự việc xảy ra trong cuộc sống có liên quan đến giấc mơ của bạn hay không. Bạn cũng có thể xem xét các vitamin và thực phẩm chức năng mà bạn dùng vì chúng có thể là một trong các nguyên nhân ảnh hưởng đến giấc mơ của bạn.
Sống lành mạnh có thể giúp bạn có những giấc mơ ngọt ngào
Để có những giấc ngủ ngon thì bạn nên áp dụng lối sống lành mạnh. Tập thể dục, ăn uống điều độ và cố gắng giảm thiểu nguy cơ xảy ra các bệnh rối loạn là một khởi đầu tốt.
Bạn cũng có thể thử một bữa ăn nhẹ lành mạnh trước khi đi ngủ như một quả chuối và một ly sữa tách béo, có chứa tryptophan, một loại axit amin giúp con người buồn ngủ và ngủ ngon hơn. Bằng cách kết hợp những thói quen tốt, lành mạnh này, bạn có nhiều khả năng thức dậy sau một đêm với những giấc mơ ngọt ngào.
–
Tác giả: PAM WRIGHT
Link bài gốc: What your dreams reveal about your health
Dịch giả: Thảo My – ToMo – Learn Something New
(*) Bản quyền bài dịch thuộc về ToMo. Khi chia sẻ, cần phải trích dẫn nguồn đầy đủ tên tác giả và nguồn là “Dịch Giả: Thảo My – Nguồn: ToMo – Learn Something New“. Các bài viết trích nguồn không đầy đủ, ví dụ: “Theo ToMo” hoặc khác đều không được chấp nhận và phải gỡ bỏ.
(**) Follow Facebook ToMo – Learn Something New để đọc các bài dịch khác và cập nhật thông tin bổ ích hằng ngày.
(***) Trở thành Tình nguyện viên, Thực tập sinh Part-time tại ToMo để rèn luyện ngoại ngữ và đóng góp tri thức cho cộng đồng tại: antoanvesinh.com/ToMo-hiring.